Σάββατο, 20 Αυγούστου 2016

Strangers on a train (1951)

 
 Η δεκαετία του 50 ξεκινά και ο Χίτσκοκ επιλέγει για μια ακόμη φορά ως κουβάρι για να ξετυλίξει την υπόθεση μια δολοφονία, η οποία μάλιστα δεν έχει καμιά λογική. Παράλογος ως ρόλος είναι και ο Μπρούνο Άντονι, ο οποίος ως άγνωστος στο εξπρές προτείνει στον διάσημο τενίστα Γκάι Χέινς την ανταλλαγή φόνων. 
 Χιαστί. 
 Criss Cross. 

 Η θεωρία του Μπρούνο πως πρέπει να τα κάνεις όλα πριν πεθάνεις: 
 · να οδηγήσεις αυτοκίνητο με 150 χλμ. την ώρα και με δεμένα μάτια (το θυμήθηκε και το έκανε χρόνια αργότερα ο Αλ Πατσίνο ως τυφλός στο Άρωμα Γυναίκας) 
 · να πετάξεις με αεριωθούμενο και να σου φύγουν τα άχυρα από το κεφάλι 
 · και να κρατήσεις θέση στον πρώτο πύραυλο για το φεγγάρι (κάτι που πάει να εξελιχθεί σε ξεπερασμένο πια). 
 Μοναδικός ο Ρόμπερτ Γουόκερ στην ερμηνεία του κακού Μπρούνο. Μάλιστα το 1951, τη χρονιά που η ταινία βγήκε στις αίθουσες, ο Γουόκερ σταμάτησε να αναπνέει στα 32 του ύστερα από συνδυασμένη χρήση χαπιών και αλκοόλ. 

 Θύμα της ανταλλαγής φόνων η Μίριαμ η σύζυγος του τενίστα. Για την ερμηνεία του ρόλου η Κέισι Ρότζερς (στην ταινία είχε το ψευδώνυμο Λώρα Έλιοτ) έπρεπε να φοράει γυαλιά. Όμως, όπως δήλωσε η ίδια, την εποχή που γυρίστηκε η ταινία δε χρειαζόταν γυαλιά. Ο Χίτσκοκ την ανάγκασε να φορέσει γυαλιά και μάλιστα με χοντρούς φακούς, ακόμη και σε μακρινά πλάνα από όπου θα ήταν αδύνατο να καταλάβει κανείς ότι φορούσε κανονικά γυαλιά. Αποτέλεσμα; Για κάθε κίνησή της στις σκηνές που έπαιξε χρειαζόταν τη βοήθεια των συμπρωταγωνιστών της. Βέβαια τα γυαλιά για την ταινία αποτελούν μια κρίσιμη λεπτομέρεια και ο Χίτσκοκ είχε εμμονή με τις λεπτομέρειες. 
 Και οι λεπτομέρειες στην ταινία πολλές. 
 · Η φράση του γερουσιαστή πως οι κατηγορίες εναντίον σου παραμένουν ακίνδυνες όσο μένουν αναπόδεικτες. 
 · Η παρτίδα τένις που καθυστερεί την πλοκή κι αυξάνει την αγωνία, αφού ο κακός Μπρούνο κερδίζει χρόνο και φτάνει πρώτος στο λούνα παρκ του Μέτκαφ. Γκέιμ, σετ και ματς στον Χέινς και ο αγώνας τένις μετατρέπεται σε αγώνα καταδίωξης, οι αστυνομικοί κυνηγούν τον Χέινς και ο Χέινς πρέπει να προλάβει τον Μπρούνο, πριν αλλάξει τον τόπο του εγκλήματος. 
 · Και ο φακός να παίζει με την τελευταία λεπτομέρεια, τον αναπτήρα. Στο τρένο κάποιος τον ζητάει, για να ανάψει τσιγάρο, στον δρόμο γλιστρά από τα χέρια του Μπρούνο ώσπου τελικά λύνει το μυστήριο ως ο απόλυτος πρωταγωνιστής στο χέρι του δολοφόνου. 

Το χιούμορ; 
 · Ο μεγάλος Άλφρεντ σε μία ακόμη cameo εμφάνισή του επιβιβάζεται στο τρένο κουβαλώντας μάλιστα κι ένα βιολοντσέλο, που φαίνεται μάλιστα πως τον ταλαιπωρεί ιδιαίτερα. 
 · Και το φινάλε, κατά το αφηγηματικό σχήμα του κύκλου, πάλι σε ένα βαγόνι τρένου και πάλι κάποιος άγνωστος πλησιάζει τον Γκάι Χέινς και τον ρωτάει αν είναι ο διάσημος τενίστας. Πάντως για να τα λέμε όλα: ο Γκάι Χέινς στο βιβλίο της Πατρίσια Χάισμιθ ήταν αρχιτέκτονας και όχι τενίστας. Χιαστί, που θα έλεγε και ο Μπρούνο. Criss Cross.

Κυριακή, 10 Ιουλίου 2016

Η Παρθένος της Νυρεμβέργης (b-movie τρόμου δεκαετίας 60)


Ταινία του 62 βασισμένη σε νουβέλα κάποιου Μπόγκαρντ και προφανώς όχι του Χάμφρεϊ. Ο Max Hunter  προσπαθεί να πείσει τη νέα κι όμορφη σύζυγό του Mary πως το τέρας και τα βασανιστήρια που βλέπει στο κάστρο τα φαντάζεται. Ήλπιζα πως αυτή ήταν η ταινία που με είχε τρομάξει 5 χρονών εγώ, σε ασπρόμαυρη τηλεόραση, στη Θεσσαλονίκη ήμασταν, κι οι γονείς μου με είχαν αφήσει σε κάτι φίλους τους. Αν από την υπόθεση καταλάβαινα πως τα τρομακτικά συνέβησαν σε βουνό και πολύ μακριά από θάλασσα, θα διέκοπτα την ταινία, γιατί αυτό που έψαχνα ήταν μια σκηνή με την πρωταγωνίστρια να τρέχει στην παραλία και να την κυνηγά ενα φτερωτό πλάσμα που στη φαντασία μου τότε ήταν ένας άγγελος. Κακός όμως. Στην ταινία η υπηρέτρια φόβιζε την κυρία προειδοποιώντας πως ο τιμωρός γυρνούσε μετά από 300 χρόνια να βασανίσει τις πρόστυχες γυναίκες. Μυστικοί διάδρομοι πίσω από κρύπτες, η μισή ταινία στο σκοτάδι, γοτθικά σύμβολα και ο Κρίστοφερ Λι στο ρολο του πιστού αλλά και τρομακτικού υπηρέτη Έρικ. Το φάντασμα έδειχνε να ’ναι ολοζώντανο και η πιθανότητα να υπάρχει κακός άγγελος ή έστω φτερωτό πλάσμα άγνωστης ταυτότητας απομακρυνόταν. Η Μαίρη άρχισε να τρέχει φορώντας λευκό νυχτικό στον κήπο, κανείς όμως δεν την κυνηγούσε κι ήταν νύχτα. Ο τιμωρός φορούσε κόκκινα, κάτι που θα είχε εκμεταλλευτεί δεόντως η προπαγάνδα της κρατικής τηλεόρασης στις αρχές του 70 αν δεν ήταν ασπρόμαυρη. Στα 60 περίπου λεπτά το κάστρο κλειδώνει ως δια μαγείας, ο Μαξ εγκλωβίζεται σε ένα υπόγειο που σιγά σιγά πλημμυρίζει νερό και ποντίκια, ενώ η Μαίρη αναζητώντας ξεκλείδωτη έξοδο πέφτει πάνω στον τιμωρό, ο οποίος την ξαπλώνει στο τραπέζι των βασανιστηρίων. Στο τέλος μπλέκεται ο δεύτερος παγκόσμιος και ο τιμωρός αποδεικνύεται ο επιζών επίδοξος δολοφόνος του Χίτλερ που βασανίστηκε και ως "ζωντανό κρανίο" πια τρελάθηκε. Ήλπιζα το "ζωντανό κρανίο" να πετάει κι η Μαίρη να σπάσει τις αλυσίδες της και να αρχίσει να τρέχει. Όμως εκείνη άρχισε να φωνάζει ενώ παγιδευόταν σε μια σαρκοφάγο που έκλεινε, όταν ο Μαξ φώναζε "όχι, πατέρα" και στην τελευταία σκηνή ο Μαξ κρατάει στην αγκαλιά του τη Μαίρη και το κάστρο καίγεται και γκρεμίζεται πάνω στον Έρικ (Κρίστοφερ Λι) και το "ζωντανό κρανίο" που παραληρεί εναντίον των δεινών του πολέμου. Η κατάρα του φτερωτού πλάσματος θα με αναγκάσει να δω κι άλλες ταινίες του 60.

Σάββατο, 9 Ιουλίου 2016

Τα όμορφα έργα όμορφα σχεδιάζονται...


Σαν παιχνιδάκι λοιπόν. Έχω κλείσει πόρτες, παράθυρα και ζεσταίνομαι. Ανοίγω μια χαραμάδα να μπει αεράκι δροσερό και ψάχνω την κατάλληλη λεζάντα στον θόρυβο που γλιστράει μέσα και συγχρόνως προσπαθώ να μαντέψω τι συμβαίνει έξω.
Τα έργα ξανάρχισαν. Ω, ναι! Αναμενόμενο άλλωστε, αφού κάποτε σταμάτησαν, ε κάποτε θα ξαναρχίσουν. Όχι, όπως η πολυκατοικία απέναντι που έμεινε στα μπετά. Όπως παλιά που ό,τι άρχιζε ε κάποτε θα τελείωνε.
Μάιος ήταν, μπορεί και Απρίλιος, όταν ξεκίνησαν τα έργα. Αντιπλημμυρικά, απαντούσαν οι εργάτες σε όποιον ρωτούσε και δεν ήταν πολλοί. Ο καιρός περνούσε, οι δρόμοι γέμιζαν χαλίκια, οι ζωές μας χώμα, τα χαντάκια προχωρούσαν σε βάθος και μάκρος κι όταν πλησίασαν στα εκατό μέτρα τη δασική περιοχή, σταμάτησαν.
Η δασική υπηρεσία έλεγε στα έργα «Να φύγετε, να πάτε αλλού», ο δήμαρχος απαντούσε «δεν μπορεί να αλλάξει ο σχεδιασμός στο τέλος του έργου» και οι κάτοικοι έψαχναν δεξιά, αριστερά, πάνω, κάτω «Σχεδιασμός, ποιος σχεδιασμός;».
Οι μπουλντόζες ξαναήρθαν, ξαναέσκαψαν, έψαξαν τις θέσεις που έπρεπε να μπουν τα φρεάτια, τα βρήκαν στο περίπου και τα έκλεισαν. Στα μπαλκόνια οι γείτονες στοιχημάτιζαν πότε θα ξανανοίξουν τα χαντάκια και πότε θα ξανακλείσουν. Παίζονταν χρήματα, όχι περισσότερα όμως από αυτά που χάνονταν να πηγαινοέρχονται μπουλντόζες και φορτηγά, εργάτες να προσλαμβάνονται και εργολάβοι να εξαφανίζονται.
Το σπίτι τρίζει και δε βρίσκω πια λεζάντα κατάλληλη. Βγαίνω στο μπαλκόνι και υποψιάζομαι πως μπορεί όλα να είναι όνειρο. Δεν μπορεί να γίνονται αυτά τα πράγματα. Δεν μπορεί να καταστρέφονται δρόμοι, να χάνονται χρήματα, επειδή ξεκινούν έργα που ποτέ δεν τελειώνουν, επειδή δε συμφωνούν Δήμος και Δασική Υπηρεσία. Εκεί που περιμέναμε ο χωματόδρομος να γίνει άσφαλτος, έγινε ξανά μισό χαντάκι μισό χωματόδρομος. Ευτυχώς που τα αυτοκίνητα ακόμα μπορούν να περάσουν. Όχι πάντα βέβαια, γιατί κάποιοι ξεχνούν παρκαρισμένα τα αυτοκίνητά τους σε αυτόν τον μισό χωματόδρομο και αν θέλεις να συνεχίσεις, πρέπει να πέσεις στο χαντάκι.
Έμαθα πως υπήρξαν πολλοί εργολάβοι, ο ένας έφυγε χωρίς να πληρώσει κανέναν, ο άλλος τα παράτησε, επειδή δεν τον πλήρωσε κανένας και δεν έχω καμιά όρεξη να αρχίσω τα τηλέφωνα και να ψάχνω ποιος ξέρει τον νέο εργολάβο, ποιος υποψιάζεται πότε τελειώνουν τα έργα και ποιος πληρώνει τον βαρκάρη, που ετοιμάζεται να κάνει δρομολόγια χαντάκι χαντάκι από Σεπτέμβρη με τα πρωτοβρόχια.
Οι γείτονες όλη τη μέρα με το λάστιχο παλεύουν με τη σκόνη που τρυπώνει παντού, κουνάνε το κεφάλι τους, γκρινιάζουν, στοιχηματίζουν, επαναλαμβάνουν πως δεν είναι κατάσταση αυτή και είναι σίγουροι πως θα τραβήξει αυτή η ταλαιπωρία μέχρι τον Οκτώβρη τουλάχιστον.
Θα αφήσουν λένε μια τρύπα να πέφτουν τα νερά της βροχής σε μια δεξαμενή που θα διαμορφώσουν κάτω από τον δρόμο και όταν η δεξαμενή γεμίζει, θα έρχεται ένα βυτίο και θα αδειάζει το νερό. Πολιτισμένα πράγματα. Ε;
Κι εγώ δεν έχω όρεξη γενικώς.
Κι αν όλα αυτά είναι παιχνίδι, δε βρίσκω λεζάντα στον θόρυβο, στα χαντάκια και στη σκόνη.
Κι αν όλα αυτά είναι ένα όνειρο;
Όχι δεν μπορεί να είναι όνειρο.

Τίποτα δεν μπορεί να γίνει πιο γελοίο από την πραγματικότητα…

Τετάρτη, 29 Ιουνίου 2016

Έργα στον Δήμο Γλυφάδας



Έχουν ξεκινήσει έργα στον δρόμο μας στην Άνω Γλυφάδα από το Πάσχα κι εδώ και κάποιες μέρες έχουν σταματήσει. Υποτίθεται θα μας προστάτευαν από πλημμύρες, αλλά έχουν βουλιάξει την περιοχή στη λάσπη. Δεν υπάρχει πουθενά άσφαλτος και τα πεζοδρόμια ακόμα είναι σπασμένα. Κολυμπάμε κάθε μέρα στο χώμα, το αναπνέουμε, το τρώμε και το πίνουμε έτσι όπως κατακάθεται παντού και σιγά σιγά το συνηθίζουμε. 
Πήρα λοιπόν τηλέφωνο στη Γραμμή Δημότη να ρωτήσω πότε θα τελειώσουν τα έργα. Η πρώτη φωνή μόλις άκουσε πως ο δρόμος είναι μες στο χώμα και το χαλίκι δε χρειαζόταν τίποτε άλλο, είχε καταλάβει και με συνέδεσε με το Τμήμα Καθαριότητας. Εκεί βέβαια κατάλαβαν αμέσως το πρόβλημα και μου είπαν να πάρω στην Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου, μου έδωσαν το τηλέφωνο και μου ευχήθηκαν, δε θυμάμαι τι ακριβώς.
Η φωνή στην Τεχνική Υπηρεσία ήταν η πιο νυσταγμένη και η πιο ήρεμη που ακούστηκε τουλάχιστον στο δικό μου τηλέφωνο.
- Είναι θέμα εργολάβου, κύριε.
- Σπάμε τα αυτοκίνητά μας, κύριε.
- Σας καταλαβαίνω, κύριε.
- Πνιγόμαστε στη σκόνη, κύριε.
- Σας καταλαβαίνω, κύριε.
Η φωνή ακουγόταν όλο και πιο νυσταγμένη όλο και πιο ήρεμη σα να ήταν μαγνητοφωνημένη, ίδιο μήνυμα για κάθε παράπονο.
- Όλοι καταλαβαίνετε, αλλά δεν γίνεται κάτι…
- Ο εργολάβος ξέρει που έχει αναλάβει το έργο.
- Και δεν υπάρχει χρονοδιάγραμμα;
- Και φυσικά υπάρχει.
- Ποιο είναι;
- Ο εργολάβος το ξέρει.
- Και; Μας Το κρατάει για έκπληξη;
- Δεν τον γνωρίζουμε τον εργολάβο, κύριε. Με ειρωνεύεστε;
- Κι αυτό το καταλάβατε;
Κάτι του ευχήθηκα, κάτι μου ευχήθηκε.
Δε θυμάμαι τι ακριβώς. Σε όσους διηγήθηκα τη συνομιλία κούνησαν το κεφάλι:
«Και τι τους πήρες; Δεν ήξερες τι θα γίνει;»

Υ.Γ.
Δεν πρόκειται να σταματήσω να γράφω για αυτά τα χάλια.
Μέχρι κάποιος να ενδιαφερθεί και να δώσει λύση.

Παρασκευή, 17 Ιουνίου 2016

Διάολε φύγε από μπροστά μου...



Αν συναντήσετε πάλι 
αυτούς τους αρνητικούς ανθρώπους, 
ξέρετε αυτούς που ποτέ δε φταίνε, 
ποτέ δε συγχωρούν, 
ποτέ δε γλιστρούν έξω από το θυμό τους, 
προς θεού μη χάσετε για κανέναν λόγο
την ψυχραιμία σας.
Βρείτε άλλους λόγους
που σας κάνουν να νιώθετε τυχεροί
και ψιθυρίστε τον στίχο του Αγγελάκα
"Διάολε φύγε από μπροστά μου,
μου κρύβεις το θεό"
Κι αν γίνεται να μιμηθείτε και τη φωνή του.
Κλείστε τα αυτιά σας.
Θα ακουστεί ένα μπαμ
που θα σκορπίσει
όλες τις ενοχές σας...

Πέμπτη, 9 Ιουνίου 2016

Απλή μαμά


Όλο το σχολείο θυμίζει ποταμόπλοιο που κυλάει αργά όπως και τα λεπτά...

Είναι ακριβώς αυτό το δεκάλεπτο που διασκεδάζω πιο πολύ από όλη τη μέρα μου. Όχι, επειδή σχολάω όμως. Ναι, είναι λίγο πριν χτυπήσει το κουδούνι και τα παιδιά της πρώτης βιάζονται να μαζέψουν τις τσάντες τους. Σε λίγο θα δουν τη μαμά, τη γιαγιά, τον παππού, κάποιον τελοσπάντων τυχερό και πρόθυμο να ακούσει την πρώτη γκρίνια «πεινάω», «η Έφη δεν είναι φίλη μου», «ο δάσκαλος σήμερα μας φώναξε», «ο Βασίλης μου πήρε την αγαπημένη μου τάπα».

Λίγο πριν χτυπήσει το κουδούνι όμως, τα παιδιά της τάξης μου χαμογελάνε. Μαζεύουν τα πράγματα και πλησιάζουν στην έδρα. Δεν ξαπλώνουν βέβαια, αλλά όλο το υπόλοιπο σκηνικό θυμίζει ψυχανάλυση.

Η Δανάη διηγείται τις στιγμές που είναι μόνη στο σπίτι κι ακούει κλασική μουσική στο youtube γιατί μια μέρα θα γίνει μουσικός. Ο Θανάσης περιγράφει σε ποια σημεία στο προαύλιο κρύβονται τα μυρμήγκια και πώς ο ίδιος βρίσκει κόλπα να τα κρύβει με πετρούλες, φυλλαράκια να μην τα εντοπίσουν τα υπόλοιπα παιδιά αλλά και μεγάλα ζώα που έρχονται και κόβουν βόλτες το βράδυ στο σχολείο. Και η συζήτηση πηγαίνει από μόνη της στις μαμάδες…
Η Ελένη λέει για τη δική της που έχει ένα πολύ καλό κομπιούτερ, το καλύτερο που υπάρχει, που δεν το πιάνει καμιά αρρώστια.

Ο Κωνσταντίνος με κοιτάει και δε μιλάει, μου δείχνει τη Νικολέτα που κρύφτηκε κάτω από το θρανίο, για να τρομάξει τον διπλανό της και το βλέμμα του αναρωτιέται πότε χτυπάει το κουδούνι. Ο Θανάσης λέει πως η δική του μαμά διαβάζει πολλά βιβλία, γιατί δουλεύει στην τράπεζα και η Δανάη λέει πως η δική της μαμά παίζει πιάνο.

Και ο Κωνσταντίνος μου κάνει νόημα, μου ψιθυρίζει στ’ αυτί «η δική μου μαμά είναι απλή». Ούτε ακούω καλά ούτε καταλαβαίνω και το δείχνω κουνώντας το κεφάλι δεξιά κι αριστερά. Επαναλαμβάνει δύο φορές ακόμη πιο ψιθυριστά και πιο κοντά στο αυτί μου «απλή μαμά, απλή μαμά». Και τότε ακριβώς χτυπάει το κουδούνι και το ωραιότερο δεκάλεπτο τελειώνει…
Γ.Γ. (9/6/2016)

Εικόνα: Katerina Mertikas - Dusk is Here

Παρασκευή, 29 Απριλίου 2016

Ο Μεγάλος Δικτάτορας


Τέτοια μέρα σαν τη σημερινή μαύρη επέτειο 
σκέφτομαι τον «Μεγάλο Δικτάτορα» του Τσάπλιν. 
Η παραγωγή της ταινίας ξεκίνησε το 1937, 
όταν ακόμη ελάχιστοι είχαν φανταστεί 
πόσο καταστροφική ήταν η ιδεολογία του ναζισμού.
Λίγο πριν τελειώσει η ταινία,
οι Γερμανοί μπήκαν στη Γαλλία
και ο Τσάπλιν αποφάσισε να αλλάξει το τέλος
προσθέτοντας τη συγκλονιστική αντιρατσιστική ομιλία του πρωταγωνιστή.
Μάλιστα δήλωσε πως αν γνώριζε
την πραγματική έκταση των κτηνωδιών των Ναζί
«δε θα διακωμωδούσε ποτέ τη δολοφονική τους παράνοια».

Ο Βωμός του Δία στην Κεντρική Ευρώπη


Σα να ακούω την απορία να έρχεται:
"Είχε και η Κεντρική Ευρώπη την ελληνιστική εποχή της, κύριε;"

Εικόνα από το βιβλίο Ιστορίας της Δ΄ δημοτικού

Βύρωνας


Στις 16/4/1924 ο προσφυγικός συνοικισμός Παγκρατίου (1923) μετονομάστηκε σε Συνοικία Βύρωνος με την ευκαιρία του εορτασμού των 100 χρόνων από το θάνατο του Λόρδου Βύρωνα, του μεγάλου φιλέλληνα ποιητή που πέθανε στο Μεσολόγγι το 1824.... 
Πηγή: Πάλαι ποτέ στον Βύρωνα.